info@portalprawa.com.pl        +48 - 999 - 222 - 555

Rozeta w architekturze wczesnochrześcijańskiej i bizantyjskiej

Niemiecki historyk sztuki Otto von Simson uważał, że źródłem rozety jest sześcioramienne centralne okno, które zdobiło zewnętrzną ścianę pałacu Umajjadów Khirbat al-Mafjar, zbudowanego w Jordanii w latach 740-750. Teoria ta sugeruje, że krzyżowcy przywieźli wzór tego atrakcyjnego okna do Europy, wprowadzając go do kościołów.

Pochodzenie rozety (architektonicznego elementu ozdobnego)

 

 

rozeta drewnianaAle dekoracyjny wzór róży i, niezależnie, maswerki, są bardzo obecne w śladach wczesnochrześcijańskiej architektury, architektury bizantyjskiej, a zwłaszcza w sztuce Merowingów, i architektury Wizygotów przed muzułmańskim podbojem Hiszpanii. Również niepełne róże są znane, jak w przypadku kościoła San Juan Bautista w Baños de Cerrato. Niewielka ilość i kruchość śladów z tego okresu nie pozwala stwierdzić, że kompletne rozety nie istniały we wczesnym średniowieczu. W pobliżu Oviedo w Hiszpanii jest kilka kościołów z końca 9 i początku 10 wieku, które wyświetlają niezwykły zestaw okien zawierających najwcześniejsze przykłady rozety (takie jak na przykład rozeta drewniana) poza Bizancjum. W kościele San Pedro znajduje się prostokątne okno z dekoracją w postaci dwóch nakładających się na siebie okręgów, z których górny zawiera krzyż grecki, a okno podzielone jest przez okręgi i ramiona krzyża na liczne sekcje. Bardziej wyraźnie gotycki wygląd ma okno, które znajduje się w centrum znanej gotyckiej fasady Notre Dame w Paryżu.

Okno ze słupami w dwóch pasmach promieniście rozchodzących się od centralnego ronda, z których każde zakończone jest spiczastymi łukami. To właśnie to okno, ukończone około 1255 roku, stało się wzorem dla wielu innych rozet, w tym tych w transepcie w St Denis oraz gigantycznego i skomplikowanego okna w południowym transepcie w Notre Dame.

Rozeta w architekturze wczesnochrześcijańskiej i bizantyjskiej
Przewiń na górę